Doelen halen en samenwerken in een team zonder leider

Het kan!

Door mijn eigen ervaring als lid van het C3 team heb ik dit weer mogen ervaren. De afgelopen zomer ben ik voor het eerst zonder gids gletsjertochten gaan maken. We zijn met z’n drieën op pad gegaan! De week was voor mij een super ervaring met mijn team als vast ankerpunt. Het was soms zoeken en ploeteren. Tegelijkertijd hoort dit erbij en wisten we wat we aan elkaar hadden in tijden van stress en plezier.

“Er gaat niets boven het direct delen van het mooie uitzicht of spannende avontuur.”

©Hoogtelijn september 2015

Doelen behaal je niet zomaar als team. De samenwerking die daar voor nodig is vraagt een investering. Het vraagt je eigen inzet voor het grotere geheel. Het vraagt bereid zijn om te leren en samen op pad te gaan als de weg die voor je ligt niet duidelijk is. Het vraagt ontvankelijk te zijn naar de anderen en naar jezelf. Iedereen heeft een aandeel in de groep.

 

Hoe werk je samen, behaal je doelen? Wat is überhaupt je eigen doel? Wat wordt het gezamenlijk doel en hoe behaal je dat? Wat zijn aspecten die er voor zorgen dat het lukt?

In de bergen is het doel voor mij niet de top halen. Het doel voor mij is samen onderweg zijn met de top bereiken als grote kers op de taart. Vooraf hebben we doelen samen bepaald, doelen die we ter plekke konden wijzigen. De natuur verandert snel en dus ook de mogelijkheid om van A naar B over de gletsjers te gaan. In de bergen heb je geen invloed op het weer. Je bepaalt zelf hoe je er mee om gaat en hoe je, in dit geval, samen, verder gaat. Met regen kan je nog doorgaan, met onweer moet je zorgen dat je snel van de gletsjers af bent.

Ik heb een uitgebreid verhaal geschreven over mijn avontuur. Dat kan je hier lezen: C3 team op pad. Het geeft een beeld van mijn ervaring, maar is te lang voor deze blog.

In deze blog geef ik aan waarom het C3 team voor mij een goed team is. Deze aspecten zijn volgens mij ook belangrijk voor teams in organisaties.

 

Hoogtelijn

“Als je de verhoudingen in de groep op elkaar afstemt, zal iedereen zich op zich op zijn gemak voelen.”

©Hoogtelijn september 2015

In de Hoogtelijn, (Bergsportmagazine van de Nederlandse Bergsport Vereniging (NKBV)), van september 2015 staat een stuk over besluitvorming en groepsdynamiek. Ik deel de mening dat ieder groepslid altijd een bepaalde verantwoordelijkheid heeft en dat afstemmen en tussendoor checken belangrijk is. Leden in een groep staan altijd in een verhouding tot elkaar. De ene persoon reageert anders op een situatie dan de ander: de een wordt stil, de ander schiet vooral in de actie. In de voorbereiding is het belangrijk hier aandacht aan te besteden. Het helpt bij de realiteit op de berg, in tijden van stress en bij besluitvorming en de verwachtingen die de leden hebben. Zaken bespreken, zowel op inhoud, proces als relatieniveau geeft duidelijkheid en dus rust. Al met al is samen de berg op leuker en veiliger dan alleen!

Verrijking: of het uiteindelijk een goede of slechte ervaring is die je hebt opgedaan tijdens een groepsactiviteit, het maakt je sowieso rijker. Je leert hoe anderen problemen aanpakken ‘”stoppen we bij slecht weer of gaan we door?’- en je vergroot je zelfbewustzijn of juist je kennis van anderen. Elke situatie is verrijkend en neem je bewust en onbewust mee naar je volgende avontuur.”

©Hoogtelijn september 2015

 

Aspecten die belangrijk zijn

Als ik terugkijk komen de volgende punten naar boven waardoor ik denk dat we een succesvol team zijn. Ik maak onderscheid tussen inhoud, proces en relatieniveau. Ik geloof er in dat het structureren volgens deze drie punten laat zien waar de kracht zit in een succesvolle samenwerking. Zo wordt ook duidelijk hoeveel zaken er spelen op relatieniveau. Dat is de zogenaamde onderstroom. Daar ligt volgens mij de grootste kracht van het slagen van een samenwerkening; om met meer plezier en minder gedoe samen te werken. Natuurlijk moeten proces en inhoud ook op orde zijn. Maar voor mij zit de crux op het relatieniveau.

Als ik naar het C3 team kijk kom ik tot het volgende beeld met betrekking tot inhoud, proces en relatieniveau.

Inhoud
• We hebben alle drie kennis opgedaan bij de NKBV.
• We hebben de benodigde kennis van de reddingstechnieken.
• Ons klimmateriaal is op orde en we hebben de juiste hoeveelheid materiaal bij ons.
• Ieders kracht wordt benut. De een is beter in rotsklimmen, de ander in de route uitzoeken.
Proces
• Gedurende het gehele jaar zijn we periodiek bij elkaar gekomen om de tocht voor te bereiden, verwachtingen en doelen met elkaar te delen en te bepalen. Tevens hebben we onze technieken geoefend.
• De meerderheid beslist en er wordt gecheckt bij degene die een andere mening heeft wat die nodig heeft om de besluitvorming gedragen te laten zijn door alle drie.
• Alle besluiten worden gezamenlijk gedragen.
Relatie
• We laten ieder in zijn waarde en vertrouwen elkaar.
• We weten hoe we reageren in tijden van meer stress.
• We nemen verantwoordelijkheid voor onszelf en daardoor ook voor de gehele groep.
• We zijn bereid dingen voor elkaar te dragen (letterlijk en figuurlijk).
• We accepteren ieders karakter en benutten elkaars sterke punten daarin voor de gehele groep.
• Onze ego’s zijn individueel niet groter dan de groep. De groep is groter dan de individuen.
• We durven kwetsbaar te zijn; bijvoorbeeld zeggen dat we ergens bang voor zijn.
• We zijn betrokken bij elkaar en staan open voor de anderen.
• We durven te leunen op de anderen.
• We bieden veiligheid aan de anderen om deze tochten te kunnen maken.
• We blijven rustig in stressmomenten en kunnen dan ook contact met elkaar blijven houden.
• We zijn liefdevol en veroordelen niet.
• We matsen elkaar niet.
• Irritaties en boosheid mogen er zijn.
• We staan stil bij wat er gebeurt, reflecteren.
• We vullen elkaar qua karakter aan.
• We kunnen met elkaar lachen, plezier hebben en huilen.
• We kunnen accepteren dat als er twee een andere keuze maken dit geldt voor de gehele groep.
• We geven zelf aan wat we nodig hebben en checken dit ook bij elkaar.
• Alle emoties mogen er zijn.
• We beseffen dat we het niet alleen kunnen en samen gezellig vinden.
• We kunnen volgen en leiden: we kunnen lid zijn en ook leider.
• We nemen van elkaar aan, dus luisteren naar elkaar en proberen elkaar te begrijpen.
• We geven aan als er iets is en als we iets nodig hebben van de groep.
• We houden van gletsjers.

Wat had onze samenwerking nog beter kunnen laten zijn? Wat waren onze verbeterpunten?

Inhoud
• Korter touw kopen (50meter in plaats van 70meter): dat scheelt gewicht!
• “Friends” kopen (dit zijn hulpmiddelen om zekeringen te leggen in rotsen)
• Extra landkaart hebben (2 verschillende)
Proces
• Vragen aan gidsen hoe een route loopt.
• De route beter in ons vizier hebben voordat we starten.
• Gedurende het jaar vaker de technieken doornemen en dus oefenen.
• Conditie verbeteren en beter acclimatiseren (heeft alleen betrekking op mij)
• Check bij elkaar of iedereen alle benodigde spullen bij zich heeft.
• Spullen niet onbeheerd ergens neerleggen.
• Alert zijn op hoe materiaal aan gordel hangt; zodat je niets verliest.
Relatie
• Soms wat meer geduld hebben (bij het vinden van de route).

 

Conclusie
Bij ons zitten de verbeterpunten met name op inhoud en proces. Dat hebben we ook in de auto op de terugweg gedeeltelijk met elkaar besproken.

Stok achter de deur

Zojuist heb ik een datumprikker verstuurd om momenten vast te leggen dat we bij elkaar komen. We weten van elkaar dat dit ons helpt: vooruit plannen. Zo zijn er gedurende het komende jaar momenten gepland in onze drukke agenda’s en weten we dat we elkaar gaan zien. Zo hebben we ook voorpret en starten we de voorbereiding voor de volgende tocht in de zomer van 2016!

Nuttig voor mijn vak

Als trainer en coach ben ik onwijs blij met deze ervaring en inzichten. Bij het begeleiden van teams, maatschappen en de training voor zelforganiserende (of zelfsturende) teams neem ik deze inzichten mee. Mijn bijdrage als externe is dat ik juist geen lid ben, ten dienste sta van de gehele groep en dat ik een veilige en vertrouwde context creëer waarbij de leden van de groep het gesprek met elkaar aan kunnen gaan. Ik help ze hierbij want soms is het lastig. Met mijn eigen ervaring kan ik dit nog beter begeleiden en de groepen van zowel praktische handvatten als inzicht op de onderstroom voorzien.   Veel plezier met samenwerken, het stellen van doelen en het delen van mooie momenten!

Een trots lid van het C3 team!